Blogivia

Nu ik op het nieuwe kantoor van Volens werk, moet ik iedere morgen een derde van de tweede ring afleggen per auto. Een autorit van 15 minuten, maar een wereld van verschil met het wandelingetje van 10 minuten dat ik vroeger aflegde naar het kantoor van CIPCA. Het Boliviaanse verkeer is namelijk niet echt ‘ontspannend’ te noemen.

Laten we beginnen met het wagenpark. Ongeveer de helft van alle auto’s zijn taxi’s en dit zijn bijna uitsluitend Toyota Corolla’s die variëren in leeftijd van 10 tot 30 jaar. In heel wat van deze taxi’s vind je het dashboard aan de passagierszijde, met in het midden een groot gat waar het stuur had moeten zitten. In Japan wordt links gereden en het stuur staat er dus rechts. Na het invoeren van de auto’s wordt het stuur gewoon aan de andere kant gezet, maar de metertjes en lichtjes blijven aan de passagierszijde.  Op heel wat van de auto’s vind je nog de Japanse en Koreaanse karakters, overblijfselen van hun vorige leven in het Oosten (hoewel dat hier eigenlijk het Westen is).

Naast de taxi’s bestaat het wagenpark uit jeeps, pick-ups, versleten camionnetjes en ‘micros’. De micros zijn de busjes die het openbaar vervoer verzorgen en hun bestuurders, de ‘micreros’, staan bekend om hun wild en roekeloos rijgedrag (en met reden!).

Het is heel gewoon dat een auto met panne een rijstrook blokkeert. Meest voorkomende ongemakken zijn lekke banden en een motor die niet meer aan de praat geraakt. Andere hindernissen die je onderweg kan tegenkomen: paard-en-karren, wegenwerken die dagenlang aanslepen, dubbel geparkeerde auto’s (eerder regel dan uitzondering) en auto-ongelukken.

Meestal blijft de schade bij ongevallen beperkt tot blikschade. De oorzaken van deze ongevallen zijn voornamelijk

• het gebrek aan verkeerseducatie: voor 100 dolar koop je een rijbewijs zonder ooit een meter gereden te hebben en zonder een jota van de verkeersreglementen te kennen.
• het gebrek aan voorrangsregels: als je niet assertief rijdt, zal je in Santa Cruz niet ver komen. Het is voorrang némen of blijven staan.
• de slechte staat van de auto’s: een technische keuring bestaat uit 40 bolivianos (4 euro) betalen, zonder dat er naar de auto gekeken wordt. Sommige auto’s lijken dan ook recht van het autokerkhof gereden te komen (een auto repareren kost voor veel mensen teveel geld).
• het gebrek aan verkeersborden: in dat opzicht is Bolivia het tegenovergestelde van België
• het gebrek aan respect voor verkeerslichten: een rood licht is hier heel relatief
• de micros die eender waar plots stoppen om mensen op of af te laten stoppen (op de foto een micro-halte, die helemaal niet worden gebruikt in Santa Cruz: je stopt een micro door gewoon je hand op te steken)

Hier in Santa Cruz zijn er heel wat ronde punten, maar die werden aangelegd zonder aan de bevolking de werking van die dingen uit te leggen. Hier moet je voorrang geven aan de auto’s die het ronde punt oprijden. Als het druk is, raakt zo’n rond punt dan ook wel eens helemaal in de knoop. Om hier wat aan te doen werden op heel wat ronde punten verkeerslichten geïnstalleerd, maar omdat die toch niet worden nageleefd heerst er tijdens de spits dikwijls totale chaos. Soms staat alles volledig geblokkeerd (hilarisch en tragisch tegelijk) en is het wachten tot de verkeerspolitie arriveert om alles te ontwarren. Dus dan heb je op het kruispunt een rond punt, verkeerslichten én politie-agenten.

De politie-agenten (of ‘pacos’ zoals ze hier genoemd worden) zijn ook een geval apart. Steevast proberen ze hun karige loon aan te vullen door auto’s te laten stoppen en na te gaan of alle papieren wel in orde zijn. Als er iets ontbreekt (en eigenlijk ook als alles in orde is), vragen ze wat geld ‘para la soda’ (voor de frisdrank). Kunst is dus alle papieren in orde te hebben, dan is het gevraagde bedrag lager.

Ondertussen ben ik wel gewoon aan het Boliviaanse verkeer met al zijn roekeloosheid, getoeter en bijna-botsingen. Erger is het voor Sara die naast mij in ons jeepje zit: zij heeft geen controle over het stuur en houdt zich dan soms ook stevig vast als ze weer eens een auto op een haartje langs de onze ziet passeren. Benieuwd hoe we binnen een paar weken de overgang naar het Belgische verkeer zullen maken.

Een paar werkgerelateerde nieuwtjes:

• De nieuwe Volens-coöperanten (en dus de nieuwe collega’s) zijn deze week één voor één aangekomen in Santa Cruz. Ruth, Noe, Emmanuelle, Sara en Dominique: het lijkt een fijne groep. Het is voor iedereen nog wat wennen, maar het nieuwe programma van Volens in Bolivia en Perú kan eindelijk echt van start.
• Maarten heeft er net een kort reisje naar La Paz opzitten. Hij vertegenwoordigde Volens op een vergadering met vertegenwoordigers van andere Belgische NGO’s op de Belgische ambassade. Interessant om de Belgische ontwikkelingssamenwerking en de ambassade wat beter te leren kennen.

En nog wat huis-, tuin- en keukennieuwtjes:

• Een ongenode gast heeft ons vorige week flink bezig gehouden. Een muis staarde Sara plots aan in de living en vluchtte even later de badkamer in, waar we ze opsloten. Helaas vond ze daar een holletje, waar we er niet bij konden. Ze was ook niet van de domsten: muizenvallen en vergif baatten niet zodat het uiteindelijk na een paar dagen neerkwam op een ouderwetse klopjacht…
• Erick en Klaartje, een bevriend Boliviaans-Nederlands koppel, zijn vorige week getrouwd. We hebben van de gelegenheid gebruik gemaakt om wat aan trouwfotografie te doen.

  

  Gefeliciteerd, Erick en Klaartje!

• Onze reis naar België komt dichterbij, wat ons weer doet dromen van garnaaltjes, verse pistolets, Duvel en frieten van de frituur. We kijken er naar uit!

Het referendum voor meer autonomie voor Santa Cruz is achter de rug. Het kreeg veel aandacht in de internationale pers, het haalde zelfs het nieuws op Radio 1.  Iemand gehoord (buiten Bart)?  Het verwachte geweld (dat ik eigenlijk niet verwachtte) bleef gelukkig uit en de resultaten van het referendum zijn niet echt verrassend te noemen: een grote meerderheid (85 %) van de kiezers stemde voor meer autonomie.

Wat evenmin verrassend te noemen is, is dat de resultaten door de nationale regering en president Morales verworpen worden. Zij wijzen vooral op het percentage van de inwoners van Santa Cruz dat niet deelnam aan het referendum (ongeveer een 35 %) en argumenteren dat deze 35 % samen met de kiezers die ‘Nee’ stemden in het referendum een grotere groep van de bevolking vertegenwoordigen dan de mensen die ‘Ja’ stemden.

Hoe het nu verder moet met in de Boliviaanse politiek is onduidelijk. Aan de ene kant is er de nieuwe nationale grondwet en aan de andere kant zijn er de autonome statuten van Santa Cruz en enkele andere departementen uit het oosten van het land. Op heel veel punten staan deze lijnrecht tegenover elkaar en er moet dus een manier gezocht worden om deze op elkaar af te stemmen. Dat dit geen makkelijke taak is, is duidelijk: de nationale regering en de regionale machthebbers denken beiden de bevolking achter zich te hebben en zijn tot weinig toegevingen bereid. Er wordt langs vele kanten opgeroepen tot dialoog, maar dit leidde tot nu toe nog niet tot resultaten.

Het lijkt erop dat zowel ons eerste als ons tweede vaderland nog een tijdje in een politieke moeras zullen blijven verder worstelen…

MO* magazine publiceerde zopas een ‘Dossier Crisis in Bolivia‘. Goed gezien van MO* om dit te publiceren net voor het referendum over de autonome statuten hier in het departement van Santa Cruz van nu zondag. Heel wat mensen, zowel binnen als buiten Bolivia, vrezen dat het tot gewelddaden zal komen bij dit referendum. Ik verwacht dat het al bij al nog vrij rustig zal blijven, maar de spanning loopt in ieder geval wel op.

Het is fijn om te zien dat MO* de mogelijkheid geeft aan niet-journalisten om hun verhaal te doen op hun website. In het dossier staat een klein stukje dat ik aanbracht (over een Amerikaanse beursstudent die door de Amerikaanse ambassade in La Paz werd gevraagd te spioneren) en het dossier bevat ook een interview met een Boliviaanse professor Politieke Wetenschappen dat een goede analyse bevat van de situatie hier. Dat interview werd afgenomen door Frederik Van Buyten, een Vlaamse student die zijn thesis maakt over de eerste twee jaar van het presidentschap van Evo Morales.

Toevallig was Frederik gisteren in Santa Cruz en we zijn samen iets gaan eten. Fijn om zo onder collega-Wereldbloggers wat bij te babbelen!

Stel je even de volgende evolutie in de Belgische politiek voor:

• Tijdens de onderhandelingen voor een nieuwe staatshervormingen wordt geen akkoord gevonden en de Waalse politici besluiten de onderhandelingen simpelweg te boycotten. Daarop reageren de Vlaamse politici door de grondwetswijziging nodig voor de staatshervorming toch door te voeren en goed te laten keuren door het parlement, in afwezigheid van de Waalse parlementsleden. De 2/3 meerderheid nodig voor een grondwetswijziging wordt even niet gerespecteerd, de Vlamingen nemen voor een keer genoegen met en absoute meerderheid.

• De reactie Uit Wallonië laat niet op zich wachten: een mengelmoes van gemeenteraadsleden, provincie-afgevaardigden en regionale politici, vertegenwoordigers van sociale sectoren en inderhaast opgeroepen vertegenwoordigers van minderheden stellen een eigen grondwet op voor Wallonië. Er wordt een referendum uitgeschreven, dat de Waalse bevolking de kans geeft de nieuwe Waalse grondwet goed te keuren.

• Hierop beslist premier Leterme een verbod in te stellen op de export van staal, het belangrijkste exportproduct van Wallonië. Hij doet dit onder het mom van de hoge prijzen voor de Belgische consument en hij zegt dat door het verbod op de export de prijzen op de binnenlandse markt zullen dalen. Toeval of niet: één van de Waalse leiders is eigenaar van de grootste Waalse staalfabriek.
• Waalse en Vlaamse politici schilderen elkaar ondertussen voortdurend af als racisten en beschuldigen elkaar ervan het land te willen vernielen en het geweld aan te stoken. De woorden ‘democratie’ en ‘vrijheid’ worden door beide partijen om de haverklap misbruikt om ondemocratische en onwettige daden goed te keuren.
• De luchthaven van Charleroi wordt ’s nachts ingenomen door militairen, vanwege een corruptiezaak bij het beheer van de luchthaven. De Waalse leiders zien dit als een provocatie van de regering Leterme en roepen de Waalse bevolking op om de luchthaven te ‘heroveren’ op de militairen. Er wordt een mars georganiseerd en na wat schermutselingen waar traangas aan te pas komt trekken de militairen zich terug. De ontzetting van de luchthaven wordt gevierd als een oorlogsoverwinning.

• De gemoederen raken verder verhit en er dreigt een gewapend conflict. Waals minister-president Demotte laat zich ‘Commandant van Wallonië’ noemen en enkele Vlaamse boeren snijden twee honden de keel over met de boodschap dat ze hetzelfde zullen doen met de Waalse leiders.

• Zowel de Belgische buurlanden als de Europese Unie bieden hun bemiddeling aan om geweld te vermijden en de dialoog aan te gaan. Uiteindelijk wordt zelfs kardinaal Danneels erbij gehaald, maar zonder resultaat.

Lijkt allemaal absurd, niet? Maar het is grofweg wat er in Bolivia tijdens de laatste maanden is gebeurd. De MAS (partij van president Morales) keurde een nieuwe grondwet goed in afwezigheid van de oppositie (eerste foto: Morales met een kopie van de nieuwe grondwet), de 4 departementen in het oosten van het land schreven daarop hun autonome statuten en op zondag 4 mei is er hier in Santa Cruz een referendum om het autonoom statuut goed te keuren (tweede foto: de campagne om voor het autonoom statuut te stemmen). Vervang verder staal door soja-olie, Demotte door Rubén Costas (gouverneur van het departement Santa Cruz, zie de laatste foto), de Vlaamse boeren door enkele opgehitste ‘campesinos’, de luchthaven van Charleroi door deze van Santa Cruz (derde foto: de strijd om de luchthaven van Santa Cruz), de EU door de Organisatie van Amerikaanse Staten en kardinaal Danneels door de Boliviaanse kardinaal Terrazas en het verhaal is geen Belgische fictie, maar Boliviaanse realiteit.

Tijdens de voetbalmatch had ik een hele hoop schoolkindjes om mij heen die maar wat graag op de foto wouden. En daar heb ik duchtig van geprofiteerd!

8 april blies Callecruz 17 kaarsjes uit en dat werd natuurlijk gevierd op La República. Alle leerjaren van het schooltje van Callecruz voerden een nummertje op. Ook de ploeg van de NATs (Niños y Adolescentes Trabajadores of Werkende Kinderen en Jongeren) en de straatploeg ontsnapten niet aan het spektakel. Na de optredens was het tijd voor voetbal: de gasten van de school tegen de gasten van La República. ’s Middags werd er afgesloten met een voor de gelegenheid geslacht varken uit de oven.

Dag op dag twee jaar geleden kwam ik aan in Bolivia. Zonder Sara, zonder woonplaats, met maar een half mondje Spaans maar met veel nieuwsgierigheid en een nieuwe job. Later kwam Sara aan, trokken we in ons huis, leerden we nieuwe mensen kennen, kochten we een jeepje en leerden we het Spaans al doende. (Op de foto een pas aangekomen Maarten, met nog een Belgisch, wit melkhuidje en vooral luisterend in plaats van pratend vanwege een nog beperkte Spaanse woordenschat)

2 jaar is lang en tegelijk ook niet lang. Het lijkt alsof we nog steeds maar pas zijn aangekomen, maar ondertussen kunnen we zeggen dat we de mooie en lelijke kanten van Bolivia goed hebben leren kennen (hoewel we eigenlijk alleen Santa Cruz echt goed kennen). Mooie kanten zijn de warmte van de mensen, de natuur en landschappen, de diversiteit en (voor ons) het exotische en het anders-zijn. De lelijke kanten zijn allemaal gelinkt aan armoede in de brede zin van het woord: economische armoede, armoede in educatie, armoede in rechtvaardigheid en justitie.

Maar eigenlijk wil ik het in dit postje over mijn nieuwe job hebben. Sinds begin deze maand werk ik niet meer voor CIPCA, waar ik werkte vanaf mijn aankomst in Bolivia. Ik had een contract tot december vorig jaar, waar door omstandigheden met 3 maanden verlengd werd. Alles had te maken met het ontbreken van een Belgische minister van ontwikkelingssamenwerking die het nieuwe 3-jarenplan van Volens moest goedkeuren. Maar het ontbreken van de minister gaf me wel de tijd om mijn werk bij CIPCA goed af te ronden. Sinds een week werk ik voltijds op het nieuwe kantoor van Volens hier in Santa Cruz.

In het zijn nieuwe programma 2008-2010 heeft Volens 3 projecten in Bolivia en Peru: 1 in Peru rond coöperatieven van kleine producenten van koffie en cacao, 1 in Santa Cruz rond straatkinderen en 1 in het Zuiden van Bolivia met organisaties van Guaraní-indianen. Ik werk in het centrale kantoor in Santa Cruz als verantwoordelijke voor de communicatie en de educatie rond communicatie.

Ik ga proberen de communicatie tussen de nieuwe coöperanten en de organisaties waar we mee samenwerken zo goed mogelijk te laten verlopen en ik ben verantwoordelijk voor de informatiestroom tussen de regio Bolivia-Peru en het Volenskantoor in Brussel. Een belangrijk onderdeel van deze stroom is de uitwisseling van informatie tussen Volens in Bolivia en Peru en de solidariteitsgroepen. Deze solidariteitsgroepen krijgen een belangrijkere plaats in de werking van Volens in het nieuwe programma. Verder zal ik verantwoordelijk zijn voor het onderdeel van onze regio op de website volensamerica.org, die heel binnenkort zal vernieuwd worden. Ook zal ik vorming geven aan de coöperanten en de partnerorganisaties over communicatie.

Natuurlijk is communicatie helemaal niet waar ik voor gestudeerd heb. Ik denk dat ik mag zeggen dat ik mijn nieuwe job voor een heel stuk te danken heb aan Blogivia: door onze blog ben ik geïnteresseerd geraakt in communicatie en heb ik heel veel bijgeleerd over websites, internet, fotografie en alles wat daarmee te maken heeft. Mijn carriere neemt dus weer een nieuwe wending, maar één ding is zeker: ik heb er wel zin in!

Blogivia is sinds kort een geoblog: sommige postjes die te maken hebben met een geografische lokatie kan je op kaart bekijken. Er zijn verschillende mogelijkheden:

• Je kan Blogivia lezen in Google Earth via deze link. Als je de link opslaat in Google Earth zal hij automatisch de nieuwe postjes weergeven.
• De RSS-feed van Blogivia is een GeoRSS-feed waardoor je hem gewoon in Google Maps kan bekijken. Enkel de allerlaatste gelokaliseerde postjes worden weergegeven.
• Onze foto’s stonden al langer op kaart. Zij hebben ook een GeoRSS-feed en de recentste zijn ook te bekijken in Google Earth.

Als dit allemaal wat Chinees is, wees gerust: je kan Blogivia gewoon blijven lezen zoals voorheen.

Snel even twee links voor mensen die wat willen lezen over de huidige politieke situatie in Bolivia (bespaart me de tijd om alles zelf onder woorden te brengen):

• Frederik Van Buyten publiceerde op de Wereldblog van mo.be een interview met een en Boliviaanse politoloog. Een goede analyse die alle politieke hete hangijzers behandelt, goed vertaald.
• De ‘Blog from Bolivia‘ gebruikt de discussie rond het verbod op de export van plantenolie als kapstok voor een analyse over de politieke situatie. In het Engels, maar eveneens een aanrader.